Behzat Böke, 57 yıldır ahşaba hayat veriyor; ama çırak yok, gelecek belirsiz…
Hatay’ın İskenderun ilçesinde yaşayan 70 yaşındaki Behzat Böke, 57 yıldır ahşap oymacılığı ve mobilya sanatının içinde. Uluslararası ödüllere sahip olan Böke, el emeği göz nuruyla şekillendirdiği ahşap rölyef ve heykellerle yalnızca Türkiye’de değil, yurtdışında da birçok esere imza atmış usta bir sanatçı. Ancak Böke, bu köklü zanaatın yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu söylüyor: “İmalat zorlaştı, yeni çırak yok. Sektör can çekişiyor.”
“Bir Kütüğü Alıp Hayat Veriyoruz”
Küçük yaşlarda başladığı mesleğini bir ömür boyu sürdüren Böke, klasik mobilya ve el oymacılığı alanında Türkiye’nin önemli isimlerinden biri. Camilerden kiliselere, dizilerden sergilere kadar birçok alanda yer bulan eserleri büyük takdir topluyor. Ancak o, sanatının geleceği konusunda endişeli:
“Her detayı sabırla işliyoruz. Bir kütüğü alıyoruz, şekil veriyoruz, can veriyoruz. Ama ne yazık ki bu emeği sürdürecek kimse kalmadı. 25-30 yıldır yanımızda olan birkaç emekli ustayla ayakta durmaya çalışıyoruz.”
Taklit Ürünlere Dikkat: “Ahşap Sanatı Sulandırılıyor”
Behzat Böke’nin bir diğer endişesi ise piyasada dolaşan sahte ürünler. Gerçek el işçiliğiyle ilgisi olmayan bu taklitler, boya ve kalıplarla ahşap gibi gösterilerek satılıyor. “İki kalıptan sonra döküm yapıyorlar, üstüne boya sürüp ‘el yapımı’ diyorlar. Müşteri neyin gerçek, neyin sahte olduğunu anlayamıyor. Bu da bizim emeğimizi değersizleştiriyor,” diyerek tüketicileri dikkatli olmaya çağırıyor.
Sanat Değil, Miras
2021 yılında Ahi Evran’ın 850. doğum yılı vesilesiyle “Türkiye’nin Ahisi” seçilen Böke, yaptığı işi sadece bir zanaat değil, aynı zamanda kültürel bir miras olarak görüyor:
“Biz sadece mobilya yapmıyoruz. Torunlarımıza bırakacağımız ölümsüz eserler üretiyoruz. Ama bu miras, eğer sahip çıkılmazsa yok olacak.”
Kaynak: İHA