Muğla’nın Milas ilçesinde yer alan Beçin Antik Kenti’nde yürütülen kazılarda, yaklaşık 600–700 yıllık olduğu düşünülen darı tohumları bulundu. Menteşeoğulları Beyliği dönemine tarihlenen tohumların, çuvallara konularak saklandığı tahmin ediliyor.
UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi’nde yer alan Beçin Antik Kenti’nde, Prof. Dr. Kadir Pektaş başkanlığında sürdürülen 12 aylık kazı ve restorasyon çalışmaları aralıksız devam ediyor. Bir dönem Menteşeoğulları Beyliği’ne başkentlik yapan antik kentte her geçen yıl yeni bulgular, bölgenin tarihine dair önemli bilgiler sunuyor.
Kazı Başkanı Prof. Dr. Pektaş, hem kazıların hem de restorasyonların eş zamanlı sürdüğünü belirterek, “İç kalede iki farklı noktada çalışma yürüttük. Doğu yamacındaki kazılarda Arkaik Dönem’e kadar uzanan mimari kalıntılar ve eserlerle karşılaştık. Bazı alanların o dönemlerde çöplük olarak kullanıldığını tespit ettik. Bu buluntular Milas’ın erken tarihine ışık tutacak nitelikte,” dedi.
Arkaik dönemden Osmanlı’ya uzanan izler
Kazılarda Arkaik Dönem seramiklerinden oyun zarlarına kadar uzanan geniş bir yelpazede eser bulunduğunu belirten Pektaş, Menteşe dönemi hamamında yapılan çalışmalarda ise kremasyon mezarlar ve çeşitli yapısal bağlantıların gün yüzüne çıkarıldığını aktardı.
En dikkat çekici bulgunun ise iç kalede yer alan 3 No’lu burçta ortaya çıktığını dile getiren Pektaş, “Kazılarda binlerce darı tohumu bulduk. Kabuklarıyla birlikte, oldukça iyi korunmuş durumdalar. Laboratuvar ortamında yaş tayini ve genetik inceleme çalışmaları başlatıldı. İlk değerlendirmeler, tohumların 14. ya da 15. yüzyıla ait olabileceğini gösteriyor,” ifadelerini kullandı.
“Türkiye’de ilk kez bu yoğunlukta darı tohumu bulundu”
Pektaş, tohumların sırlı kaplarla ve çuval kalıntılarıyla birlikte bulunduğunu, bunun da depolama amacıyla saklandıklarını gösterdiğini söyledi. Yaklaşık beş metre derinlikte gün yüzüne çıkarılan tohumların, Türkiye arkeolojisi açısından önemli bir keşif olduğunu vurgulayan Pektaş, şunları ekledi:
“Bu kadar yoğun bir darı tohumu örneğiyle Türkiye’de ilk kez karşılaşıyoruz. Daha önce yalnızca bir kazıda az sayıda örnek tespit edilmişti. Bu buluntu, hem tarihî hem genetik açıdan büyük bir değer taşıyor. Önümüzdeki yıllarda farklı tohum türleriyle de karşılaşmayı umuyoruz.”
Pektaş, “Milli tohumun değerinin giderek daha fazla anlaşıldığı günümüzde, böyle bir buluntunun ortaya çıkması bizleri ayrıca mutlu etti,” diyerek sözlerini tamamladı.
Beçin Antik Kenti’ndeki kazılar, bölgenin yalnızca mimari değil, tarımsal tarihine dair de yeni ipuçları sunmaya devam ediyor.
Kaynak: AA